{"id":9624,"date":"2015-06-15T15:00:08","date_gmt":"2015-06-15T13:00:08","guid":{"rendered":"http:\/\/intervista.al\/web\/?p=9624"},"modified":"2015-06-15T12:07:04","modified_gmt":"2015-06-15T10:07:04","slug":"test-cfare-na-dhuron-lumturia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/intervista.al\/web\/2015\/06\/test-cfare-na-dhuron-lumturia\/","title":{"rendered":"Test \u00c7far\u00eb na dhuron lumturia?"},"content":{"rendered":"<ol>\n<li><strong> I lumtur lind, nuk b\u00ebhesh:<\/strong><\/li>\n<li>E v\u00ebrtet\u00eb<\/li>\n<li>G\u00ebnjesht\u00ebr<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"2\">\n<li><strong> Cili shtet z\u00eb vendin e par\u00eb p\u00ebrsa i p\u00ebrket nivelit t\u00eb lumturis\u00eb s\u00eb banor\u00ebve t\u00eb tij?<\/strong><\/li>\n<li>SHBA<\/li>\n<li>Danimarka<\/li>\n<li>Zvicra<\/li>\n<li>Kanadaja<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"3\">\n<li><strong> Emocionet negative jan\u00eb m\u00eb t\u00eb fuqishme se ato pozitive:<\/strong><\/li>\n<li>E v\u00ebrtet\u00eb<\/li>\n<li>G\u00ebnjesht\u00ebr<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"4\">\n<li><strong> N\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi, njer\u00ebzit e lumtur&#8230;<\/strong><\/li>\n<li>Nuk shprehin mir\u00ebnjohje e mir\u00ebsi dhe nuk din\u00eb t\u00eb falin<\/li>\n<li>Nuk b\u00ebjn\u00eb fizkultur\u00eb apo aktivitet seksual rregullisht dhe nuk flen\u00eb mir\u00eb.<\/li>\n<li>Nuk kan\u00eb t\u00eb ardhura m\u00eb t\u00eb larta, apo inteligjenc\u00eb m\u00eb t\u00eb madhe se t\u00eb tjer\u00ebt<\/li>\n<li>Nuk shijojn\u00eb k\u00ebnaq\u00ebsit\u00eb e jet\u00ebs dhe nuk jan\u00eb optimist\u00eb.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"5\">\n<li><strong> N\u00eb SHBA, njer\u00ebzit jan\u00eb m\u00eb t\u00eb lumtur n\u00eb:<\/strong><\/li>\n<li>Verilindje<\/li>\n<li>Jug<\/li>\n<li>Bregun per\u00ebndimor<\/li>\n<li>Qend\u00ebr<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"6\">\n<li><strong> Ka m\u00eb shum\u00eb gjasa t\u00eb jesh i palumtur n\u00ebse jeton n\u00eb Kaliforni:<\/strong><\/li>\n<li>E v\u00ebrtet\u00eb<\/li>\n<li>G\u00ebnjesht\u00ebr<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"7\">\n<li><strong> N\u00eb cil\u00ebn mosh\u00eb, njer\u00ebzit jan\u00eb m\u00eb t\u00eb lumtur:<\/strong><\/li>\n<li>17-21 vje\u00e7<\/li>\n<li>29-35 vje\u00e7<\/li>\n<li>40-46 vje\u00e7<\/li>\n<li>Mbi 50 vje\u00e7<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"8\">\n<li><strong> Cila nga k\u00ebto substanca kimike nuk prodhohet nga trupi p\u00ebr t&#8217;u ndjer\u00eb mir\u00eb:<\/strong><\/li>\n<li>Endorfinat dhe triptofani<\/li>\n<li>Serotonina dhe dopamina<\/li>\n<li>Kortizoli dhe prolaktina<\/li>\n<li>Oksitocina dhe vazopresina<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"9\">\n<li><strong> \u00c7far\u00eb i b\u00ebn njer\u00ebzit t\u00eb ndjehen m\u00eb mir\u00eb:<\/strong><\/li>\n<li>Seksi<\/li>\n<li>Parat\u00eb<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"10\">\n<li><strong> Pse muzika na b\u00ebn t\u00eb lumtur?<\/strong><\/li>\n<li>Ta heq mendjen nga gj\u00ebrat e tjera<\/li>\n<li>E b\u00ebn trurin t\u00eb l\u00ebshoj\u00eb dopamin\u00eb<\/li>\n<li>Aktivizon edhe pjes\u00ebn e majt\u00eb, edhe at\u00eb t\u00eb djatht\u00eb t\u00eb trurit<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"11\">\n<li><strong> Thuhet se \u00e7el\u00ebsi i t\u00eb qenit t\u00eb lumtur p\u00ebr nj\u00eb koh\u00eb t\u00eb gjat\u00eb \u00ebsht\u00eb t\u00eb mos e l\u00ebsh veten t\u00eb bjer\u00eb pre e trishtimit:<\/strong><\/li>\n<li>E v\u00ebrtet\u00eb<\/li>\n<li>G\u00ebnjesht\u00ebr<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"12\">\n<li><strong> Cila nga k\u00ebto dy ndjesi i sjell m\u00eb shum\u00eb lumturi njeriut:<\/strong><\/li>\n<li>K\u00ebnaq\u00ebsia<\/li>\n<li>Mir\u00ebnjohja<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"13\">\n<li><strong> \u201cHedonofobia\u201d, \u201chedonizmi\u201d dhe \u201chedonist\u201d jan\u00eb fjal\u00eb q\u00eb vijn\u00eb nga greqishtja dhe shprehin:<\/strong><\/li>\n<li>K\u00ebnaq\u00ebsi<\/li>\n<li>Dhimbje<\/li>\n<li>Shoq\u00ebri<\/li>\n<li>Privim<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"14\">\n<li><strong> \u00c7far\u00eb i sjellin komedia dhe e qeshura trupit t\u00eb njeriut?<\/strong><\/li>\n<li>Nxisin sistemin imunitar<\/li>\n<li>E ndihmojn\u00eb t\u00eb bjer\u00eb t\u00eb pesh\u00eb<\/li>\n<li>Q\u00eb t\u00eb dyja s\u00eb bashku<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>P\u00ebrgjigjet:<\/strong><\/p>\n<ol>\n<li><em> P\u00ebrgjigjja e sakt\u00eb \u00ebsht\u00eb b-ja.<\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>P\u00ebr shum\u00eb koh\u00eb, besohej se shumica e njer\u00ebzve lindnin t\u00eb lumtur ose jo, pavar\u00ebsisht se \u00e7far\u00eb ndodhte n\u00eb jet\u00ebn e tyre, por ky pik\u00ebv\u00ebshtrim ka ndryshuar n\u00eb vitet e fundit, pasi studiuesit kan\u00eb m\u00ebsuar m\u00eb shum\u00eb gj\u00ebra mbi shkenc\u00ebn e t\u00eb qenit t\u00eb lumtur.<\/p>\n<ol start=\"2\">\n<li><em> P\u00ebrgjigjja e sakt\u00eb \u00ebsht\u00eb b-ja. <\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>Nga nj\u00eb studim i vitit 2012, n\u00eb lidhje me parat\u00eb dhe lumturin\u00eb, Danimarka ishte n\u00eb maj\u00eb t\u00eb klasifikimit p\u00ebrsa i p\u00ebrket lumturis\u00eb dhe p\u00ebr ekuilibrin pun\u00eb-jet\u00eb, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb zinte ventin e 17 p\u00ebr nga t\u00eb ardhurat. N\u00eb krahasim me k\u00ebt\u00eb fakt, SHBA-ja zinte vendin e par\u00eb p\u00ebr nga t\u00eb ardhurat, por t\u00eb 12-tin p\u00ebr nga lumturia dhe t\u00eb 29-tin, p\u00ebr ekuilibrin pun\u00eb-jet\u00eb.<\/p>\n<ol start=\"3\">\n<li><em> P\u00ebrgjigjja e sakt\u00eb \u00ebsht\u00eb b-ja.<\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>Megjith\u00ebse n\u00eb disa studime thuhet se emocionet negative jan\u00eb m\u00eb t\u00eb fuqishme se ato pozitive n\u00eb momentin kur ndodhin, p\u00ebr shembull, ka m\u00eb shum\u00eb gjasa t\u00eb ndjehesh i shqet\u00ebsuar kur humbet 3$, sesa i g\u00ebzuar kur fiton 3$, emocionet pozitive fitojn\u00eb me kalimin e koh\u00ebs.<\/p>\n<ol start=\"4\">\n<li><em> P\u00ebrgjigjja e sakt\u00eb \u00ebsht\u00eb c-ja.<\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>Nuk ka ndonj\u00eb fakt q\u00eb tregon se paraja e blen lumturin\u00eb. Nd\u00ebrkoh\u00eb, studimet kan\u00eb treguar se njer\u00ebzit e lumtur kan\u00eb tendenc\u00eb t\u00eb: Shprehin mir\u00ebnjohje rregullisht, jan\u00eb optimist\u00eb, b\u00ebjn\u00eb shpesh bamir\u00ebsi, din\u00eb t\u00eb shijojn\u00eb ngjarjet e g\u00ebzueshme dhe praktikojn\u00eb faljen.<\/p>\n<ol start=\"5\">\n<li><em> P\u00ebrgjigjja e sakt\u00eb \u00ebsht\u00eb b-ja.<\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>Mbase shkaktar p\u00ebr k\u00ebt\u00eb \u00ebsht\u00eb dielli i jugut dhe mikpritja e njer\u00ebzve t\u00eb k\u00ebtyre zonave. N\u00eb nj\u00eb studim t\u00eb vitit 2009, u tha se shtetet jugore ishin m\u00eb t\u00eb lumturat, nd\u00ebrsa ato lindore, si Nju Jorku, q\u00ebndronin nga fundi i list\u00ebs.<\/p>\n<ol start=\"6\">\n<li><em> P\u00ebrgjigjja e sakt\u00eb \u00ebsht\u00eb a-ja. <\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>Nga 51 shtetet amerikane, Kalifornia zinte vendin e 46-t\u00eb p\u00ebr nga lumturia. K\u00ebto rezultate jan\u00eb befasuese. Nju Jorku dhe Kalifornia q\u00ebndronin nga fundi i klasifikimit. Studiuesi Endrju Osvald thot\u00eb &#8220;Shum\u00eb njer\u00ebz mendojn\u00eb se k\u00ebto shtete jan\u00eb vende t\u00eb mrekullueshme p\u00ebr t\u00eb jetuar, por problemi \u00ebsht\u00eb se n\u00ebse shum\u00eb njer\u00ebz e mendojn\u00eb k\u00ebt\u00eb gj\u00eb, ata shkojn\u00eb p\u00ebr t\u00eb jetuar atje, gj\u00eb q\u00eb shkakton nj\u00eb mbipopullim t\u00eb zon\u00ebs, ngritje t\u00eb \u00e7mimit t\u00eb sht\u00ebpive dhe i zhg\u00ebnjen ata&#8221;. P\u00ebrsa i p\u00ebrket lumturis\u00eb, Luiziana zinte vendin e par\u00eb.<\/p>\n<ol start=\"7\">\n<li><em> P\u00ebrgjigjja e sakt\u00eb \u00ebsht\u00eb d-ja. <\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>Njer\u00ebzit jan\u00eb m\u00eb t\u00eb lumtur, m\u00eb pak t\u00eb stresuar dhe ndjehen m\u00eb mir\u00eb me veten pas mosh\u00ebs 50 vje\u00e7are! Nj\u00eb studim i koh\u00ebve t\u00eb fundit, i b\u00ebr\u00eb me m\u00eb shum\u00eb se 340 mij\u00eb njer\u00ebz, tregoi se ndjenjat dhe mir\u00ebqenia e njer\u00ebzve p\u00ebrmir\u00ebsohen pasi ata kan\u00eb kaluar mosh\u00ebn e mesme. Emocionet negative si stresi dhe zem\u00ebrimi fillojn\u00eb t\u00eb pak\u00ebsohen dhe duke filluar nga mosha 30 vje\u00e7 deri n\u00eb t\u00eb 50-tat, njer\u00ebzit shqet\u00ebsohen m\u00eb pak se t\u00eb rinjt\u00eb. Studiuesit thon\u00eb se shpjegimi \u00ebsht\u00eb i thjesht\u00eb: Me mosh\u00eb shtohen dituria p\u00ebr jet\u00ebn dhe inteligjenca emocionale.<\/p>\n<ol start=\"8\">\n<li><em> P\u00ebrgjigja e sakt\u00eb \u00ebsht\u00eb c-ja. <\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>P\u00ebrsa i p\u00ebrket lumturis\u00eb, trupi yn\u00eb l\u00ebshon disa substanca p\u00ebr t&#8217;u ndjer\u00eb mir\u00eb. K\u00ebto jan\u00eb serotonina dhe endorfinat, si edhe oksitocina, q\u00eb njihet si hormoni i &#8220;dashuris\u00eb\/rehatis\u00eb&#8221;. Triptofani gjithashtu e ndihmon trupin p\u00ebr t\u00eb prodhuar serotonin\u00eb, pra, e b\u00ebn t\u00eb ndjehet mir\u00eb, nd\u00ebrsa kortizoli njihet si hormoni i stresit.<\/p>\n<ol start=\"9\">\n<li><em> P\u00ebrgjigjja e sakt\u00eb \u00ebsht\u00eb a-ja. <\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>Lajme t\u00eb mira p\u00ebr njer\u00ebzit q\u00eb kan\u00eb m\u00eb shum\u00eb aktivitet n\u00eb dhom\u00ebn e gjumit sesa n\u00eb llogarin\u00eb bankare. Studimet kan\u00eb treguar se seksi \u00ebsht\u00eb m\u00eb i mir\u00eb p\u00ebr lumturin\u00eb sesa parat\u00eb. N\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi, m\u00eb t\u00eb lumtur jan\u00eb ata q\u00eb b\u00ebjn\u00eb seks m\u00eb shum\u00eb: T\u00eb martuarit, t\u00eb cil\u00ebt b\u00ebjn\u00eb 30% m\u00eb shum\u00eb seks sesa beqar\u00ebt.<\/p>\n<ol start=\"10\">\n<li><em> P\u00ebrgjigjja e sakt\u00eb \u00ebsht\u00eb b-ja. <\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>Dopamina \u00ebsht\u00eb nj\u00eb substanc\u00eb e prodhuar nga trupi, q\u00eb na b\u00ebn t\u00eb ndjehemi mir\u00eb. Nj\u00eb studim zbuloi se, kur njer\u00ebzit d\u00ebgjonin muzik\u00eb, truri i tyre \u00e7lironte m\u00eb shum\u00eb dopamin\u00eb. N\u00eb fakt, edhe vet\u00ebm t\u00eb menduarit e muzik\u00ebs mund t\u00eb nxis\u00eb prodhimin e dopamin\u00ebs. Shkenc\u00ebtar\u00ebt mendojn\u00eb se kjo mund t\u00eb shpjegoj\u00eb pse muzika, duke filluar nga Simfonia e Pest\u00eb e Bethovenit e deri te k\u00ebnga e Adeles &#8220;Rolling in the Deep&#8221;, kan\u00eb qen\u00eb pjes\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme e historis\u00eb s\u00eb njer\u00ebzimit.<\/p>\n<ol start=\"11\">\n<li><em> P\u00ebrgjigjja e sakt\u00eb \u00ebsht\u00eb b-ja.<\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>T\u00eb kesh mendime pozitive nuk do t\u00eb thot\u00eb t\u00eb mos e lejosh veten t\u00eb ndjej\u00eb kurr\u00eb trishtim. &#8220;Lumturia nuk \u00ebsht\u00eb mungesa e trishtimit&#8221;, thot\u00eb David Spigel, shkenc\u00ebtar i universitetit t\u00eb Stendfordit. &#8220;Nuk \u00ebsht\u00eb t\u00eb shtr\u00ebngosh buz\u00ebt dhe t&#8217;i p\u00ebrs\u00ebris\u00ebsh vetes refrenin &#8220;Mos e \u00e7aj kok\u00ebn&#8221;. Duke hequr trishtimin, ti heq edhe emocionet pozitive. K\u00ebshtu, njer\u00ebzit q\u00eb mundohen t&#8217;i shtypin emocionet e tyre, n\u00eb fund b\u00ebhen m\u00eb t\u00eb ankthsh\u00ebm dhe depresiv\u00eb&#8221;.<\/p>\n<ol start=\"12\">\n<li><em> P\u00ebrgjigjja e sakt\u00eb \u00ebsht\u00eb b-ja.<\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>Sigurisht, k\u00ebnaq\u00ebsia \u00ebsht\u00eb e shk\u00eblqyer dhe ne kemi nevoj\u00eb p\u00ebr t\u00eb, por lumturia nuk \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm grumbullimi i eksperiencave t\u00eb k\u00ebnaqshme. Psikolog\u00ebt q\u00eb kan\u00eb studiuar efektet e emocioneve pozitive, thon\u00eb se mir\u00ebnjohja mund t\u00eb nxis\u00eb sensin ton\u00eb t\u00eb lumturis\u00eb, n\u00ebse e praktikojm\u00eb at\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb nd\u00ebrgjegjshme dhe t\u00eb rregullt.<\/p>\n<ol start=\"13\">\n<li><em> P\u00ebrgjigjja e sakt\u00eb \u00ebsht\u00eb a-ja.<\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>Hedonofobia, hedonizmi dhe hedonist jan\u00eb t\u00eb gjitha fjal\u00eb q\u00eb vijn\u00eb nga fjala greke \u201chedone\u201d, q\u00eb do t\u00eb thot\u00eb k\u00ebnaq\u00ebsi. Hedonizmi \u00ebsht\u00eb nj\u00eb filozofi q\u00eb thekson k\u00ebnaq\u00ebsin\u00eb si q\u00ebllimin kryesor t\u00eb jet\u00ebs dhe nj\u00eb hedonist \u00ebsht\u00eb nj\u00eb njeri q\u00eb k\u00ebrkon t\u00eb shijoj\u00eb k\u00ebnaq\u00ebsit\u00eb e jet\u00ebs.<\/p>\n<ol start=\"14\">\n<li><em> P\u00ebrgjigjja e sakt\u00eb \u00ebsht\u00eb a-ja.<\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>Disa studime kan\u00eb zbuluar se e qeshura mund t\u00eb nxis\u00eb trupin t\u00eb prodhoj\u00eb m\u00eb shum\u00eb antitrupa p\u00ebr t\u00eb luftuar s\u00ebmundjet. Kur shkenc\u00ebtar\u00ebt e Universitetit t\u00eb Merilendit studiuan efektet q\u00eb kishte n\u00eb en\u00ebt e gjakut shikimi i nj\u00eb drame apo nj\u00eb komedie, ata zbuluan se njer\u00ebzit q\u00eb shihnin drama kishin tendenc\u00eb t\u00eb tensionoheshin dhe t\u00eb pak\u00ebsonin fluksin e gjakut, nd\u00ebrsa ata q\u00eb shihnin komedi, kishin nj\u00eb fluks gjaku normal.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>I lumtur lind, nuk b\u00ebhesh: E v\u00ebrtet\u00eb G\u00ebnjesht\u00ebr &nbsp; Cili shtet z\u00eb vendin e par\u00eb p\u00ebrsa i p\u00ebrket nivelit t\u00eb lumturis\u00eb s\u00eb banor\u00ebve t\u00eb tij? SHBA Danimarka Zvicra Kanadaja &nbsp; Emocionet negative jan\u00eb m\u00eb t\u00eb fuqishme se ato pozitive: E v\u00ebrtet\u00eb G\u00ebnjesht\u00ebr &nbsp; N\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi, njer\u00ebzit e lumtur&#8230; Nuk shprehin mir\u00ebnjohje e mir\u00ebsi dhe nuk [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[51],"tags":[],"class_list":["post-9624","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-test"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9624","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9624"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9624\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9624"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9624"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9624"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}