{"id":7320,"date":"2015-01-07T16:00:47","date_gmt":"2015-01-07T15:00:47","guid":{"rendered":"http:\/\/intervista.al\/web\/?p=7320"},"modified":"2015-01-07T12:55:43","modified_gmt":"2015-01-07T11:55:43","slug":"kur-dhe-si-ta-marre-insulinen","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/intervista.al\/web\/2015\/01\/kur-dhe-si-ta-marre-insulinen\/","title":{"rendered":"Kur dhe si ta marr\u00eb insulin\u00ebn?"},"content":{"rendered":"<p>&#8211; P\u00ebrsh\u00ebndetje, doktor Dashamiri! Babai im vuan nga diabeti dhe ndjek k\u00ebt\u00eb rregull: n\u00eb vakt t\u00eb drek\u00ebs, merr 4 nj\u00ebsi insulin\u00eb, nd\u00ebrsa n\u00eb mbr\u00ebmje e ha dark\u00ebn nga ora 18.00 dhe merr edhe insulin\u00ebn. Merret menj\u00ebher\u00eb me sport dhe i bie niveli i sheqerit n\u00eb 3. Merr edhe 50 gram\u00eb banane dhe pak l\u00ebng frutash e vazhdon i rritet m\u00eb pas, gjer n\u00eb 20. Nuk e di, por mua m\u00eb duket pak l\u00ebmsh m\u00ebnyra se si e merr insulin\u00ebn, sepse niveli i sheqerit nuk \u00ebsht\u00eb asnj\u00ebher\u00eb nj\u00ebsoj. Ai merret edhe me sport, shkon edhe n\u00eb palest\u00ebr, ndaj ju pyes, a i shkakton ky lloj regjimi ndonj\u00eb d\u00ebm? Si duhet t\u00eb ushqehet? Babai im ka diabet t\u00eb tipit 2. Pres nj\u00eb informacion m\u00eb t\u00eb holl\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr ngr\u00ebnien dhe se si duhet ta marr\u00eb insulin\u00ebn.<br \/>\nDr. Dashamir Gjergji endokrinolog-diabetolog: &#8211; E nderuar let\u00ebrshkruese, duke ju kuptuar drejt n\u00eb p\u00ebrcjelljen e shqet\u00ebsimit tuaj, mendoj se rasti i babait tuaj nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb rast i vet\u00ebm, por nj\u00eb fenomen shum\u00eb i p\u00ebrhapur n\u00eb t\u00eb s\u00ebmuret diabetik\u00eb n\u00eb vendin ton\u00eb. Kur them se \u00ebsht\u00eb i p\u00ebrhapur, nuk n\u00ebnkuptoj thjesht s\u00ebmundjen, por mosekuilibrimin dhe p\u00ebrmir\u00ebsimin e mir\u00eb t\u00eb s\u00ebmundjes. N\u00eb shfaqjen e problematikave t\u00eb tilla te diabetik\u00ebt, luajn\u00eb rol disa faktor\u00eb. Kryesisht, jan\u00eb faktor\u00eb q\u00eb kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb me mosp\u00ebrshtatshm\u00ebrin\u00eb e mir\u00eb t\u00eb s\u00ebmurit, n\u00eb radh\u00eb t\u00eb par\u00eb, mosrespektimin e diet\u00ebs q\u00eb k\u00ebrkon diabeti, n\u00eb radh\u00eb t\u00eb dyt\u00eb, mosp\u00ebrshtatja me mjekimin q\u00eb marrin dhe sidomos me insulin\u00ebn, si n\u00eb rastin e babait tuaj, n\u00eb radh\u00eb t\u00eb tret\u00eb, me mosp\u00ebrshtatjen e mir\u00eb n\u00eb drejtim t\u00eb aktivitetit fizik q\u00eb duhet kryer. P\u00ebr secilin nga faktor\u00ebt q\u00eb p\u00ebrmend\u00ebm m\u00eb lart, mund t\u00eb ndaleshim jo vet\u00ebm n\u00eb nj\u00eb p\u00ebrgjigje, por n\u00eb shum\u00eb shkrime, ndaj nuk po futemi n\u00eb detaje t\u00eb caktuara, por po konfirmoj direkt kryeproblemin dhe jokorrekt\u00ebsin\u00eb e t\u00eb s\u00ebmureve rreth s\u00ebmundjes s\u00eb diabetit.<br \/>\n&#8211; N\u00eb vendet e zhvilluara, edukimi n\u00eb lidhje me diabetin \u00ebsht\u00eb gur themeli n\u00eb suksesin e gjith\u00eb strukturave mjek\u00ebsore dhe n\u00eb mposhtjen e k\u00ebtyre epidemive masive q\u00eb kan\u00eb kapluar mbi 10 % t\u00eb popullat\u00ebs bot\u00ebrore. Kur themi edukim, n\u00eb nj\u00eb kuptim t\u00eb thjesht\u00eb t\u00eb fjal\u00ebs, do kishim nj\u00eb qasje racionale t\u00eb sakt\u00eb t\u00eb t\u00eb s\u00ebmurit rreth s\u00ebmundjes s\u00eb tij, rreth detyrimeve dhe kushteve q\u00eb kjo s\u00ebmundje mbart n\u00eb jet\u00ebn e secilit diabetik. Kushtet n\u00ebnkuptojn\u00eb nj\u00eb regjim t\u00eb ekuilibruar ushqimor, me nj\u00eb diet\u00eb t\u00eb p\u00ebrllogaritur n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb pre\u00e7ize p\u00ebrsa i p\u00ebrket sasis\u00eb s\u00eb kalorive ditore, si dhe ruajtjes s\u00eb raporteve mes l\u00ebnd\u00ebve t\u00eb ndryshme ushqimore, sheqernave, proteinave dhe yndyrnave. Babai juaj, me sa kuptoj nga pyetja, ka tentuar t\u00eb zbatoj\u00eb nj\u00eb rregull t\u00eb caktuar, por fatkeq\u00ebsisht, nuk \u00ebsht\u00eb orientuar mir\u00eb dhe ka p\u00ebrvoja jet\u00ebsore jo pozitive n\u00eb lidhje me diabetin. Ju b\u00ebj me dije gjithashtu se te babai juaj q\u00ebndron edhe nj\u00eb problem tjet\u00ebr, fakti q\u00eb n\u00eb dit\u00eb t\u00eb caktuara, b\u00ebn aktivitet fizik ndoshta t\u00eb tepruar dhe n\u00eb dit\u00eb t\u00eb tjera, pak ose aspak. Mjekimi i diabetit \u00ebsht\u00eb ekuacion i v\u00ebshtir\u00eb, aq m\u00eb tep\u00ebr, kur pjes\u00eb e mjekimit \u00ebsht\u00eb insulina. Bazuar n\u00eb sa keni shkruar, mendoj q\u00eb insulina n\u00eb terapin\u00eb e babait tuaj \u00ebsht\u00eb e pandryshuar. At\u00ebhere, edhe vet\u00eb mund t\u00eb kuptoni \u00e7far\u00eb ndodh kur nj\u00eb element i ekuacionit \u00ebsht\u00eb fiks dhe t\u00eb tjer\u00ebt sillen si ndryshore. Me pak fjal\u00eb, kjo do t\u00eb thot\u00eb q\u00eb t\u00eb kemi her\u00eb vlera her\u00eb t\u00eb larta e her\u00eb shum\u00eb t\u00eb ul\u00ebta t\u00eb sheqerit.<br \/>\nKur dhe si duhet ta b\u00ebj\u00eb insulin\u00ebn? P\u00ebrgjigjja n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb me tipin e insulin\u00ebs q\u00eb merr i s\u00ebmuri. N\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi, ne kombinojm\u00eb insulin\u00ebn q\u00eb vepron gjat\u00eb, me insulin\u00ebn me koh\u00eb t\u00eb shkurt\u00ebr veprimi. Si rregull, insulinat merren pak para se diabetiku t\u00eb haj\u00eb ushqim, por ka edhe p\u00ebrjashtime, si\u00e7 jan\u00eb insulinat e fundit apo analoge, ve\u00e7an\u00ebrisht ato me veprim afatgjat\u00eb. Duke p\u00ebrfunduar, ju b\u00ebj me dije s\u00ebrish se ka shum\u00eb gj\u00ebra q\u00eb duhen ndryshuar ndoshta edhe n\u00eb mjekim, por mbi t\u00eb gjitha, n\u00eb k\u00ebshillimin e babait tuaj rreth diet\u00ebs, aktivitetit fizik, mjekimit etj. Meqen\u00ebse nuk keni as emrin, as gjinin\u00eb n\u00eb pyetjen tuaj, m\u00eb mbetet t\u2019ju them thjesht faleminderit dhe t\u00eb shkuara babait. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8211; P\u00ebrsh\u00ebndetje, doktor Dashamiri! Babai im vuan nga diabeti dhe ndjek k\u00ebt\u00eb rregull: n\u00eb vakt t\u00eb drek\u00ebs, merr 4 nj\u00ebsi insulin\u00eb, nd\u00ebrsa n\u00eb mbr\u00ebmje e ha dark\u00ebn nga ora 18.00 dhe merr edhe insulin\u00ebn. Merret menj\u00ebher\u00eb me sport dhe i bie niveli i sheqerit n\u00eb 3. Merr edhe 50 gram\u00eb banane dhe pak l\u00ebng frutash [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[89],"tags":[718],"class_list":["post-7320","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-mjeku","tag-insulin"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7320","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7320"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7320\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7320"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7320"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7320"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}