{"id":6783,"date":"2014-12-03T13:00:43","date_gmt":"2014-12-03T12:00:43","guid":{"rendered":"http:\/\/intervista.al\/web\/?p=6783"},"modified":"2014-12-03T12:09:40","modified_gmt":"2014-12-03T11:09:40","slug":"a-mund-te-zbulohet-heret-kanceri-i-gjirit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/intervista.al\/web\/2014\/12\/a-mund-te-zbulohet-heret-kanceri-i-gjirit\/","title":{"rendered":"A mund t\u00eb zbulohet her\u00ebt kanceri i gjirit?"},"content":{"rendered":"<p>&#8211; Kam par\u00eb shum\u00eb fletushka p\u00ebr kancerin e gjirit muajin q\u00eb kaloi. Un\u00eb nuk jam ndonj\u00eb mosh\u00eb e madhe, ama dua t\u00eb di, a \u00ebsht\u00eb i mundur zbulimi i hersh\u00ebm i kancerit t\u00eb gjirit? \u00c7far\u00eb duhet t\u00eb dim\u00eb m\u00eb shum\u00eb rreth tij dhe si duhet t\u00eb veprojm\u00eb n\u00eb \u00e7do rast? Faleminderit.<br \/>\nDr. Mehmet Rrodhe Patholog (Citolog): &#8211; Faleminderit p\u00ebr letr\u00ebn tuaj dhe interesin q\u00eb keni p\u00ebr t\u00eb m\u00ebsuar rreth k\u00ebtij lloj kanceri. Sot kanceri p\u00ebrb\u00ebn nj\u00eb nga problemet m\u00eb madhore mjek\u00ebsore e shoq\u00ebrore t\u00eb karakterit social, ekonomik, psikologjik etj. Statistikat e OBSH-s\u00eb tregojn\u00eb se deri n\u00eb vitin 2015 do t\u00eb ket\u00eb 24 milion pacient\u00eb t\u00eb diagnostikuar me kancer. Nj\u00eb nga k\u00ebto kancere \u00ebsht\u00eb edhe kanceri i gjirit dhe qaf\u00ebs s\u00eb mitr\u00ebs, por p\u00ebr fat t\u00eb mir\u00eb t\u00eb femrave e grave, jan\u00eb t\u00eb vetmet kancere q\u00eb zbulohen e trajtohen shum\u00eb her\u00ebt. T\u00eb dh\u00ebnat e sotme statistikore tregojn\u00eb se edhe n\u00eb Shqip\u00ebri, rastet me kancer t\u00eb gjirit te grat\u00eb jan\u00eb n\u00eb rritje, 600-700 raste n\u00eb vit. Me rreth 100 raste me kancer t\u00eb qaf\u00ebs s\u00eb mitres, rastet n\u00eb rritje jan\u00eb shum\u00eb shqet\u00ebsuese, gj\u00eb q\u00eb e konfirmon edhe Prof. Dr. Agim Sollaku Shefi i Sh\u00ebrbimit t\u00eb Onkologjikut n\u00eb QSUT \u201cN\u00ebn\u00eb Tereza\u201d Tiran\u00eb. Sipas specialist\u00ebve t\u00eb onkologjis\u00eb, shtimi i rasteve varet nga disa faktor\u00eb social\u00eb, si\u00e7 jan\u00eb: Mjedisi (ndotja), m\u00ebnyra e t\u00eb ushqyerit, obeziteti, p\u00ebrdorimi n\u00eb rritje i duhanit e alkoolit, ndryshimi i stilit t\u00eb jetes\u00ebs, trash\u00ebgimia familjare, disa s\u00ebmundje t\u00eb tjera etj. P\u00ebr k\u00ebto arsye, sistemi yn\u00eb sh\u00ebndet\u00ebsor i jep informacion qytetarit p\u00ebr shkaqet e rrezikut, marrjen e masave parandaluese p\u00ebr zbulimin e hersh\u00ebm t\u00eb kancerit t\u00eb gjirit e trajtimin e tij. Sot k\u00ebshillohet q\u00eb vet\u00eb grat\u00eb t\u00eb nd\u00ebrgjegj\u00ebsohen ta l\u00ebn\u00eb turpin m\u00ebnjan\u00eb e t\u00eb vrasin friken. Femrat, edhe vet\u00eb duhet ta b\u00ebjn\u00eb ekzaminimin e gjirit. \u00c7do fem\u00ebr, duke filluar nga mosha 20 vje\u00e7e, duhet t\u00eb b\u00ebj\u00eb \u00e7do muaj vet\u00ebekzaminimin e gjirit. Mjek\u00ebt rekomandojn\u00eb ekzaminim klinik t\u00eb gjirit 1 her\u00eb n\u00eb vit. Gruaja duhet t\u00eb paraqitet te mjeku n\u00eb rast se v\u00eb re shenja t\u00eb tilla: Zmadhim apo forcim t\u00eb gjirit, q\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb normal p\u00ebr t\u00eb (nuk duhet t\u00eb shqet\u00ebsohen n\u00ebse kjo u ndodh para periodave, pasi n\u00eb shum\u00eb gra, gjoksi para periodave \u00ebsht\u00eb pak i dhimbsh\u00ebm dhe i fort\u00eb). Kur ka kokrra n\u00eb gji ose n\u00eb sqetull, skuqje, mahisje, enjtje n\u00eb gjinj apo rreth tyre, rrudhosje apo grop\u00ebzime t\u00eb l\u00ebkur\u00ebs s\u00eb gjirit, kur nj\u00ebri gji \u00ebsht\u00eb m\u00eb i ul\u00ebt se tjetri n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb pazakont\u00eb (n\u00eb shumic\u00ebn e rasteve, te grat\u00eb, gjinjt\u00eb nuk jan\u00eb simetrik\u00eb, nj\u00ebri \u00ebsht\u00eb pak m\u00eb posht\u00eb se tjetri). N\u00eb rastet kur keni t\u00ebrheqje nga brenda t\u00eb thithave, rrjedhje, sekrecione apo gjak prej tyre. N\u00eb rastet kur keni histori familjare me kancer t\u00eb gjirit apo me kancere t\u00eb tjera. \u00c7do gj\u00eb tjet\u00ebr q\u00eb nj\u00eb gruaje nuk i duket normale n\u00eb gji, duhet ta b\u00ebj\u00eb at\u00eb t\u00eb shqet\u00ebsohet dhe t\u00eb k\u00ebrkoj\u00eb nj\u00eb mendim t\u00eb specializuar.<br \/>\n&#8211; Kini parasysh se jo t\u00eb gjitha gjendrrat apo shenjat q\u00eb vihen re n\u00eb gjendrrat e gjirit jan\u00eb kancer, megjithat\u00eb pa frik\u00eb apo ankth gruaja duhet t\u00eb drejtohet sa m\u00eb par\u00eb te mjeku. Ka edhe disa raste ku femra duhet t\u00eb kryej\u00eb t\u00eb pakt\u00ebn nj\u00eb her\u00eb n\u00eb vit vizit\u00eb klinike te mjeku specialist dhe k\u00ebto jan\u00eb: Ardhja e mestruacioneve para mosh\u00ebs 12 vje\u00e7e, lindja pas mosh\u00ebs 35 vje\u00e7e, terapi hormonale z\u00ebvend\u00ebsuese t\u00eb pakt\u00ebn p\u00ebr dy vjet, histori familjare t\u00eb s\u00ebmundjeve tumorale, disa s\u00ebmundje t\u00eb tjera tumorale, s\u00ebmundje seksualisht t\u00eb transmetueshme (SST), p\u00ebrdorim i duhanit, alkoolit, obeziteti i theksuar etj. Parimi baz\u00eb i parandalimit dhe zbulimit t\u00eb hersh\u00ebm t\u00eb kancerit t\u00eb gjirit \u00ebsht\u00eb q\u00eb ju t\u00eb b\u00ebni k\u00ebto kontrolle: Vet\u00ebkontroll \u00e7do muaj t\u00eb gjinjve, kontroll klinik \u00e7do vit te specialisti, kryerja e mamografis\u00eb pas mosh\u00ebs 50 vje\u00e7e, \u00e7do dy vjet. N\u00eb rastet kur konstatohet di\u00e7ka, duhet t\u00eb b\u00ebni konsult\u00eb me mjekun specialist (mjeku onkolog), eko t\u00eb gjirit + mamografi, citologji (biopsi), vendosje e diagnoz\u00ebs, trajtim mjek\u00ebsor dhe sh\u00ebrbim. Kujdes t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb duhet t\u00eb tregojn\u00eb vajzat q\u00eb u vijn\u00eb mestruacionet para mosh\u00ebs 13 vje\u00e7e, kur lindjen e par\u00eb e b\u00ebjn\u00eb pas mosh\u00ebs 35 vje\u00e7e, ato q\u00eb kan\u00eb trash\u00ebgimi gjenetike e familjare me k\u00ebt\u00eb s\u00ebmundje dhe ato q\u00eb punojn\u00eb n\u00eb vende pune me produkte kimike etj. Sot, Ministria e Sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb po p\u00ebrgatit programe t\u00eb rregullta p\u00ebr depistimin e kancerit t\u00eb gjirit te femrat, e kancerit t\u00eb qaf\u00ebs s\u00eb mitr\u00ebs n\u00ebp\u00ebrmjet nj\u00eb plani komb\u00ebtar depistues p\u00ebr kancerin e gjirit n\u00ebp\u00ebrmjet mamografis\u00eb e kancerin n\u00eb qaf\u00ebn e mitr\u00ebs, duke b\u00ebr\u00eb rregullisht pap-testet. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8211; Kam par\u00eb shum\u00eb fletushka p\u00ebr kancerin e gjirit muajin q\u00eb kaloi. Un\u00eb nuk jam ndonj\u00eb mosh\u00eb e madhe, ama dua t\u00eb di, a \u00ebsht\u00eb i mundur zbulimi i hersh\u00ebm i kancerit t\u00eb gjirit? \u00c7far\u00eb duhet t\u00eb dim\u00eb m\u00eb shum\u00eb rreth tij dhe si duhet t\u00eb veprojm\u00eb n\u00eb \u00e7do rast? Faleminderit. Dr. Mehmet Rrodhe Patholog [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[89],"tags":[627],"class_list":["post-6783","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-mjeku","tag-kanceri-i-gjirit"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6783","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6783"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6783\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6783"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6783"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6783"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}