{"id":4418,"date":"2014-10-18T18:00:54","date_gmt":"2014-10-18T16:00:54","guid":{"rendered":"http:\/\/intervista.al\/web\/?p=4418"},"modified":"2014-10-18T22:49:03","modified_gmt":"2014-10-18T20:49:03","slug":"po-studiohet-me-hollesi-asteroidi-psikeja","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/intervista.al\/web\/2014\/10\/po-studiohet-me-hollesi-asteroidi-psikeja\/","title":{"rendered":"Po studiohet me holl\u00ebsi asteroidi Psikeja"},"content":{"rendered":"<p>Asteroidi Psikeja gjendet n\u00eb Brezin e Asteroideve midis orbitave t\u00eb Marsit dhe t\u00eb Jupiterit, n\u00eb morin\u00eb e trupave t\u00eb vegj\u00ebl t\u00eb k\u00ebtij brezi dhe dallohet shum\u00eb prej tyre nga pesha e tij e r\u00ebnd\u00eb. Ky asteroid \u00ebsht\u00eb zbuluar n\u00eb shekullin e XIX nga astronomi italian De Gasparis dhe masa e tij p\u00ebrb\u00ebn 1 % t\u00eb mas\u00ebs s\u00eb p\u00ebrgjithshme t\u00eb asteroid\u00ebve t\u00eb k\u00ebtij brezi. Ai rrotullohet rreth Diellit n\u00eb nj\u00eb orbit\u00eb paksa t\u00eb t\u00ebrhequr eliptike dhe periudha e rrotullimit t\u00eb tij zgjat afro pes\u00eb vjet. Sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb fundit, Psiheja \u00ebsht\u00eb nj\u00eb asteroid i madh me sip\u00ebrfaqe t\u00eb l\u00ebmuar, me p\u00ebrmasat 240\u0445185\u0445145 kilometra. Periudha e rrotullimit rreth vetes vazhdon 4,2 or\u00eb. Ai u p\u00ebrket asteroid\u00ebve pak t\u00eb studiuar, me p\u00ebrmbajtje t\u00eb lart\u00eb metali dhe dallohet p\u00ebr dend\u00ebsin\u00eb e tij t\u00eb madhe. Dend\u00ebsia e tij arrin n\u00eb 6,5 gram\u00eb p\u00ebr \u00e7do centimet\u00ebr kub, q\u00eb i p\u00ebrgjigjet dend\u00ebsis\u00eb s\u00eb disa lloj metaleve me ngjyra. N\u00eb k\u00ebt\u00eb asteroid, mungojn\u00eb krejt\u00ebsisht uj\u00ebt dhe lag\u00ebshtira, nd\u00ebrsa mbi sip\u00ebrfaqen e tij, thithet e ruhet p\u00ebr nj\u00eb koh\u00eb t\u00eb gjat\u00eb nxeht\u00ebsia. Mendohet se Psikeja duhet t\u00eb ket\u00eb nj\u00eb fush\u00eb manjetike shum\u00eb m\u00eb t\u00eb fuqishme se ajo e siv\u00ebllez\u00ebrve t\u00eb tjer\u00eb t\u00eb Brezit t\u00eb Asteroid\u00ebve. Tani, shkenc\u00ebtar\u00ebt kan\u00eb vendosur ta studiojn\u00eb k\u00ebt\u00eb asteroid nga af\u00ebr, me an\u00eb t\u00eb sond\u00ebs DAVVN, gj\u00eb q\u00eb ve\u00e7 t\u00eb tjerave do t\u00eb kushtoj\u00eb edhe m\u00eb pak. P\u00ebr studimin e tij t\u00eb holl\u00ebsish\u00ebm do t\u00eb hidhet n\u00eb orbit\u00eb rreth tij nj\u00eb satelit, i cili mendohet t\u00eb q\u00ebndroj\u00eb gjasht\u00eb muaj. Me ndihm\u00ebn e aparateve t\u00eb posa\u00e7me do t\u00eb kryhen fotografime topografike, t\u00eb cilat do t\u00eb japin mund\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb studiuar holl\u00ebsisht jo vet\u00ebm sip\u00ebrfaqen, por edhe p\u00ebrmbajtjen e tij, fush\u00ebn manjetike dhe at\u00eb t\u00eb gravitacionit. Shpenzimet e studimit do t\u2019i marr\u00eb p\u00ebrsip\u00ebr NASA. Po t\u00eb aprovohet ky projekt shum\u00eb i guximsh\u00ebm, at\u00ebhere ekspedita do t\u00eb niset brenda vitit 2015. Kjo ekspedit\u00eb, ve\u00e7 t\u00eb tjerave, do t\u00eb jap\u00eb mundesi t\u00eb studiohet lindja dhe formimi i vet\u00eb Sistemit ton\u00eb Diellor, do t\u00eb zbulohen t\u00eb fshehtat e nd\u00ebrtimit t\u00eb brendsh\u00ebm t\u00eb planeteve dhe asteroideve.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Asteroidi Psikeja gjendet n\u00eb Brezin e Asteroideve midis orbitave t\u00eb Marsit dhe t\u00eb Jupiterit, n\u00eb morin\u00eb e trupave t\u00eb vegj\u00ebl t\u00eb k\u00ebtij brezi dhe dallohet shum\u00eb prej tyre nga pesha e tij e r\u00ebnd\u00eb. Ky asteroid \u00ebsht\u00eb zbuluar n\u00eb shekullin e XIX nga astronomi italian De Gasparis dhe masa e tij p\u00ebrb\u00ebn 1 % t\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"class_list":["post-4418","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-enciklopedi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4418","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4418"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4418\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4418"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4418"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4418"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}