{"id":4415,"date":"2014-10-18T10:00:33","date_gmt":"2014-10-18T08:00:33","guid":{"rendered":"http:\/\/intervista.al\/web\/?p=4415"},"modified":"2014-10-17T21:28:36","modified_gmt":"2014-10-17T19:28:36","slug":"djathi-i-prodhuar-ne-lashtesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/intervista.al\/web\/2014\/10\/djathi-i-prodhuar-ne-lashtesi\/","title":{"rendered":"Djathi i prodhuar n\u00eb lasht\u00ebsi\u2026"},"content":{"rendered":"<p>Arkeolog\u00ebt kinez\u00eb kan\u00eb zbuluar n\u00eb varrin e nj\u00eb mumjeje, n\u00eb shkret\u00ebtir\u00ebn e Taklla-Maganit, s\u00eb bashku me disa sende t\u00eb tjera, nj\u00eb cop\u00eb djath\u00eb q\u00eb mendohet se do t\u00eb jet\u00eb prodhuar andej nga viti 1615 para er\u00ebs son\u00eb. Ky djath\u00eb i lasht\u00eb, m\u00eb i lashti n\u00eb bot\u00eb, \u00ebsht\u00eb ruajtur kaq gjat\u00eb n\u00eb nj\u00eb dun\u00eb r\u00ebre n\u00eb bregun e nj\u00eb lumi q\u00eb tashm\u00eb esht\u00eb thar\u00eb. N\u00eb k\u00ebt\u00eb vend jan\u00eb gjetur t\u00eb varrosur me dhjet\u00ebra njer\u00ebz t\u00eb koh\u00ebs s\u00eb bronzit. K\u00ebtu, varrimet kryheshin n\u00eb ca si varka prej druri, t\u00eb cilat mb\u00ebshtilleshin me l\u00ebkur\u00eb, p\u00ebr t&#8217;i ruajtur nga dekompozimi. Djathi, veshjet prej leshi, \u00e7izmet prej l\u00ebkure, etj., jan\u00eb ruajtur kaq gjat\u00eb n\u00eb saje t\u00eb ajrit t\u00eb that\u00eb dhe t\u00eb terrenit t\u00eb kripur. K\u00ebtu, n\u00eb k\u00ebto varreza t\u00eb lashta, jan\u00eb zbuluar fara bim\u00ebsh, t\u00eb cila mendohet se mbajn\u00eb dat\u00ebn 1450\u20131650 para er\u00ebs son\u00eb.<br \/>\nPor, \u00e7\u2019k\u00ebrkonte djathi n\u00eb varre? Q\u00ebllimi pse vendoseshin pik\u00ebrisht n\u00eb k\u00ebt\u00eb pozicion copat e m\u00ebdha t\u00eb djathit, \u00ebsht\u00eb ende i paqart\u00eb, por shum\u00eb arkeolog\u00eb mendojn\u00eb se ky veprim kryhej q\u00eb t\u00eb pajiseshin t\u00eb vdekurit me rezerva ushqimore. Sipas mendimit t\u00eb kimist\u00ebve, ky lloj djathi \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgatitur me ndihm\u00ebn e disa bakterieve dhe majave t\u00eb posa\u00e7me. Kjo teknologji p\u00ebrdoret ende n\u00eb shum\u00eb krahina t\u00eb Kin\u00ebs, p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrgatitur edhe n\u00ebnprodukte t\u00eb tjera t\u00eb qum\u00ebshtit\u2026<br \/>\nM\u00eb p\u00ebrpara, djathi p\u00ebrgatitej me mull\u00ebn e shqerrave dhe t\u00eb vi\u00e7ave t\u00eb vegj\u00ebl, por kjo ka qen\u00eb nj\u00eb teknologji jo shum\u00eb e p\u00ebrshatshme sepse, kur mbarohej mulla, blegtor\u00ebt ishin t\u00eb detyruar t\u00eb thernin vi\u00e7a ose qengja t\u00eb tjer\u00eb. Djath\u00eb t\u00eb prodhuar n\u00eb lasht\u00ebsi, ashtu sikurse edhe n\u00ebnprodhime t\u00eb tjera t\u00eb qum\u00ebshtit jan\u00eb gjetur edhe n\u00eb vise t\u00eb tjera t\u00eb bot\u00ebs, por zbulimi i fundit n\u00eb shkret\u00ebtir\u00ebn kineze dallohet prej tyre sepse tregon edhe nj\u00eb her\u00eb ep\u00ebrsin\u00eb e prodhimit t\u00eb djathit jo vet\u00ebm me mull\u00ebn e bag\u00ebtive, por edhe n\u00ebp\u00ebrmjet kosit dhe kefirit.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Arkeolog\u00ebt kinez\u00eb kan\u00eb zbuluar n\u00eb varrin e nj\u00eb mumjeje, n\u00eb shkret\u00ebtir\u00ebn e Taklla-Maganit, s\u00eb bashku me disa sende t\u00eb tjera, nj\u00eb cop\u00eb djath\u00eb q\u00eb mendohet se do t\u00eb jet\u00eb prodhuar andej nga viti 1615 para er\u00ebs son\u00eb. Ky djath\u00eb i lasht\u00eb, m\u00eb i lashti n\u00eb bot\u00eb, \u00ebsht\u00eb ruajtur kaq gjat\u00eb n\u00eb nj\u00eb dun\u00eb r\u00ebre n\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"class_list":["post-4415","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-enciklopedi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4415","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4415"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4415\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4415"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4415"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4415"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}