{"id":22835,"date":"2019-06-28T15:00:07","date_gmt":"2019-06-28T13:00:07","guid":{"rendered":"https:\/\/intervista.al\/web\/?p=22835"},"modified":"2019-06-28T14:11:37","modified_gmt":"2019-06-28T12:11:37","slug":"%ef%bb%bfsi-te-keni-shikim-te-mire-edhe-pas-te-35-ave","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/intervista.al\/web\/2019\/06\/%ef%bb%bfsi-te-keni-shikim-te-mire-edhe-pas-te-35-ave\/","title":{"rendered":"\ufeffSi t\u00eb keni shikim t\u00eb mir\u00eb edhe pas t\u00eb 35-ave?"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong><em>N\u00ebse mendoni se keni nevoj\u00eb p\u00ebr syze, <\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong><em>me siguri, keni t\u00eb drejt\u00eb. <\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong><em>Ne u kemi b\u00ebr\u00eb disa nga pyetjet m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme disa doktor\u00ebve okulist\u00eb dhe ja, p\u00ebrgjigjet e tyre&#8230;<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&#8211; E kam fajin un\u00eb, apo shkronjat e menuve dhe\ntabelave jan\u00eb b\u00ebr\u00eb m\u00eb t\u00eb vogla koh\u00ebt e fundit?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#8211; Nuk ju ndodh vet\u00ebm juve; shpejt apo von\u00eb t\u00eb gjith\u00eb e humbasin aft\u00ebsin\u00eb p\u00ebr\nt\u00eb lexuar gj\u00ebrat qart\u00eb nga af\u00ebr. Disa njer\u00ebzve kjo u ndodh n\u00eb fund t\u00eb t\u00eb\n30-ave, ose n\u00eb fillim t\u00eb t\u00eb 40-ave, nd\u00ebrsa t\u00eb tjer\u00eb nuk e v\u00ebn\u00eb re deri n\u00eb t\u00eb\n50-at. Mendojeni lenten e syrit si lenten e nj\u00eb aparati fotografik. Kur jeni i\nri, lentet tuaja nuk e kan\u00eb problem t\u00eb kalojn\u00eb nga fokusimi i nj\u00eb mali n\u00eb larg\u00ebsi\nn\u00eb distanc\u00ebn e nj\u00eb luleje para jush, sepse jan\u00eb t\u00eb afta t\u00eb nd\u00ebrrojn\u00eb form\u00eb leht\u00ebsisht,\npor me kalimin e mosh\u00ebs, lentet b\u00ebhen m\u00eb pak elastike dhe e ke t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb\nfokusohesh aq mir\u00eb nga af\u00ebr. N\u00ebse ju keni par\u00eb gjithmon\u00eb mir\u00eb larg, dometh\u00ebn\u00eb,\nkeni pasur nj\u00eb sy prej shqiponje q\u00eb i lexonte tabelat e rrug\u00ebs para t\u00eb tjer\u00ebve,\nka mund\u00ebsi t\u00eb keni nevoj\u00eb p\u00ebr syze p\u00ebr af\u00ebr, m\u00eb shpejt. N\u00ebse, p\u00ebrkundrazi, keni\npar\u00eb m\u00eb mir\u00eb nga af\u00ebr, ka mund\u00ebsi t\u00eb keni m\u00eb von\u00eb nevoj\u00eb p\u00ebr syze. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&#8211; Kam mbajtur lente kontakti p\u00ebr t\u00eb par\u00eb larg q\u00ebkur\nisha adoleshent dhe tani q\u00eb jam mbi 40 vje\u00e7, mendoj se kam nevoj\u00eb p\u00ebr syze p\u00ebr\nt\u00eb lexuar (p\u00ebr af\u00ebr). Cilat jan\u00eb mund\u00ebsit\u00eb e mia?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#8211; Lajmi i mir\u00eb \u00ebsht\u00eb se ekzistojn\u00eb mund\u00ebsi t\u00eb shumta p\u00ebr k\u00ebt\u00eb problem t\u00eb\nzakonsh\u00ebm. Mund t\u00eb mbash syze p\u00ebr af\u00ebr mbi lentet e kontaktit. Mund t\u00eb p\u00ebrdor\u00ebsh\nsyze me xhama progresiv\u00eb, q\u00eb kan\u00eb nj\u00eb fuqi q\u00eb shtohet nga pjesa e sip\u00ebrme e\nxhamave, n\u00eb t\u00eb poshtmen, p\u00ebr t\u00eb korrigjuar distancat e ndryshme, ose mund t\u00eb p\u00ebrdor\u00ebsh\nlentet bifokale ose shum\u00ebfokale. Un\u00eb p\u00ebr vete p\u00ebrdor lentet e kontaktit shum\u00ebfokale,\nq\u00eb nj\u00ebkoh\u00ebsisht, korrigjojn\u00eb shikimin p\u00ebr larg, p\u00ebr af\u00ebr dhe nd\u00ebrmjet, si p\u00ebr\nshembull p\u00ebr ekranin e kompjuterit, panelin e makin\u00ebs, raftet e dyqaneve, etj.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&#8211; Para se t\u00eb p\u00ebrdorja syze p\u00ebr af\u00ebr, mund ta\nlexoja shkrimin me g\u00ebrma t\u00eb vogla n\u00ebse rrudhja syt\u00eb, nd\u00ebrsa tani, jo. Jam krejt\u00ebsisht\ni varur nga syzet. \u00cbsht\u00eb normale kjo gj\u00eb?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#8211; Krejt\u00ebsisht normale. Kur i korrigjon ndryshimet e varura nga mosha me\nsyze ose lente kontakti, muskujt tuaj t\u00eb syve nuk kan\u00eb m\u00eb nevoj\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb nj\u00eb p\u00ebrpjekje\nshtes\u00eb, prandaj \u00ebsht\u00eb e zakonshme t\u00eb b\u00ebhesh i varur prej tyre. K\u00ebshtu do t\u00eb\nkaloni m\u00eb pak koh\u00eb duke rrudhur syt\u00eb ose duke i lodhur ato. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&#8211; Un\u00eb kam syze me lente progresive, por punoj shum\u00eb\nedhe para kompjuterit. Nuk do t\u00eb ishte m\u00eb mir\u00eb t\u00eb p\u00ebrdorja syze me xhama\nspecial\u00eb, t\u00eb p\u00ebrshtatur vet\u00ebm p\u00ebr distanca t\u00eb mesme?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#8211; Xhamat me lente progresive kan\u00eb nj\u00eb pik\u00eb n\u00eb lente t\u00eb p\u00ebrshtatshme p\u00ebr \u00e7do\ndistanc\u00eb, por n\u00ebse v\u00eb re q\u00eb syt\u00eb lodhen ose ke dhimbje t\u00eb vazhdueshme qafe, apo\nkurrizi kur je para kompjuterit, mbase ke nevoj\u00eb p\u00ebr nj\u00eb rregullim t\u00eb lenteve\nprogresive. Ose mund t\u00eb p\u00ebrdor\u00ebsh syze p\u00ebr kompjuter, q\u00eb e kan\u00eb sip\u00ebrfaqen e\npik\u00ebs m\u00eb t\u00eb madhe p\u00ebr or\u00ebt e zgjatura n\u00eb at\u00eb distanc\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&#8211; A mund t\u00eb ble syze p\u00ebr af\u00ebr edhe n\u00eb farmaci?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#8211; Shum\u00eb njer\u00ebz ia dalin mban\u00eb edhe me syze t\u00eb tilla, ose i blejn\u00eb pa b\u00ebr\u00eb\nvizit\u00eb tek okulisti. Megjithat\u00eb, n\u00ebse vuan nga astigmatizmi (nj\u00eb \u00e7rregullim i\nkurbatur\u00ebs s\u00eb kornes\u00eb, q\u00eb shkakton turbullim t\u00eb shikimit), ose n\u00ebse nevojitet\nnj\u00eb xham me num\u00ebr t\u00eb ndrysh\u00ebm p\u00ebr \u00e7do sy, at\u00ebhere duhet marr\u00eb receta e mjekut. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&#8211; Mua nuk m\u00eb p\u00eblqen t\u00eb mbaj syze (ose t\u2019i k\u00ebrkoj\nkur m\u00eb duhen). A mund t\u00eb v\u00eb lente kontakti vet\u00ebm p\u00ebr t\u00eb lexuar?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#8211; Po, doktori mund t\u00eb t\u00eb jap\u00eb nj\u00eb recet\u00eb p\u00ebr nj\u00eb lente kontakti q\u00eb e v\u00eb vet\u00ebm\nn\u00eb nj\u00ebrin sy, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb syri tjet\u00ebr \u00ebsht\u00eb ende i fikusuar n\u00eb larg\u00ebsi. Mund t\u00eb\nprovoni edhe lentet e kontaktit bifokale dhe shum\u00ebfokale n\u00eb t\u00eb dy syt\u00eb, edhe\nsikur shikimi n\u00eb larg\u00ebsi t\u00eb jet\u00eb i mir\u00eb (\u00c7do lente do t\u00eb ket\u00eb nj\u00eb pjes\u00eb q\u00eb korrigjon\nshikimin, p\u00ebr t\u00eb lexuar dhe nj\u00eb pjes\u00eb q\u00eb nuk korrigjon gj\u00eb, meq\u00eb nuk t\u00eb duhet\nse sheh mir\u00eb nga larg). <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&#8211; \u00cbsht\u00eb shum\u00eb von\u00eb t\u00eb b\u00ebsh nd\u00ebrhyrje p\u00ebr\nkorrigjimin e numrit n\u00eb sy n\u00ebse jam mbi t\u00eb 40-tat?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#8211; Jo, aspak. Mosha mesatare p\u00ebr nj\u00eb nd\u00ebrhyrje t\u00eb till\u00eb e pacient\u00ebve \u00ebsht\u00eb\n40 dhe funksionon mir\u00eb te njerezit e moshave nga 18 deri n\u00eb 70 vje\u00e7. Megjithat\u00eb,\nm\u00ebnyra se si ne trajtojm\u00eb syt\u00eb tuaj \u00ebsht\u00eb e ndryshme n\u00eb mosh\u00ebn 43 vje\u00e7, nga ajo\nn\u00eb mosh\u00ebn 25 vje\u00e7. Nd\u00ebrhyrja e till\u00eb, kur doktori i jep form\u00eb kornes\u00eb suaj me\nlazer, b\u00ebhet shpesh p\u00ebr t\u00eb korrigjuar miopin\u00eb, por tani kjo procedur\u00eb mund t\u00eb b\u00ebhet\nedhe p\u00ebr t\u00eb ndihmuar shikimin nga af\u00ebr. P\u00ebr ata q\u00eb jan\u00eb mbi 40 vje\u00e7, doktori k\u00ebshillon\nmonovizionin, q\u00eb do t\u00eb thot\u00eb se nj\u00ebri sy korrigjohet p\u00ebr t\u00eb par\u00eb nga af\u00ebr dhe\ntjetri, p\u00ebr t\u00eb par\u00eb nga larg. Truri i p\u00ebrshtatet k\u00ebsaj m\u00eb s\u00eb miri. P\u00ebr t\u2019u\nsiguruar n\u00ebse jeni nj\u00eb kandidat i mir\u00eb p\u00ebr nj\u00eb nd\u00ebrhyrje t\u00eb till\u00eb, oftalmolog\u00ebt\nt\u00eb k\u00ebshillojn\u00eb ta provosh me lente kontakti p\u00ebr nja dy jav\u00eb, para se t\u00eb b\u00ebsh nd\u00ebrhyrje.\nI vetmi defekt i monovizonit \u00ebsht\u00eb se perceptimi i thell\u00ebsis\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb aq i\nmir\u00eb, k\u00ebshtu q\u00eb, n\u00ebse ju p\u00eblqen t\u00eb luani tenis, p\u00ebr shembull, mund t\u00eb mos zgjidhni\nk\u00ebt\u00eb lloj nd\u00ebrhyrjeje.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&#8211; Duhet t\u00eb shqet\u00ebsohem n\u00ebse shoh njolla q\u00eb\npluskojn\u00eb n\u00eb aj\u00ebr?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#8211; Ato njolla t\u00eb vogla t\u00eb tejdukshme q\u00eb duket se pluskojn\u00eb para syve tuaj ka\nmund\u00ebsi t\u00eb mos jen\u00eb shqet\u00ebsuese. Ato jan\u00eb cop\u00ebza t\u00eb vogla t\u00eb nj\u00eb xheli, si e\nbardh\u00eb veze, q\u00eb mbush pjes\u00ebn e pasme t\u00eb syrit. Me kalimin e mosh\u00ebs, xheli b\u00ebhet\nm\u00eb i l\u00ebngsh\u00ebm dhe mund t\u00eb ndahet nga muri i pasm\u00eb i syrit. N\u00ebse keni nj\u00eb lloj t\u00eb\nri njollash, ose shtim t\u00eb njollave ekzistuese, at\u00ebhere duhet t\u00eb shkoni menj\u00ebher\u00eb\nte doktori. Ka raste kur xheli l\u00ebviz p\u00ebrpara dhe t\u00ebrheq retin\u00ebn, duke shkaktuar\nnj\u00eb \u00e7arje ose nj\u00eb shk\u00ebputje edhe m\u00eb serioze t\u00eb saj. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&#8211; Pse syt\u00eb e mi jan\u00eb kaq t\u00eb that\u00eb?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#8211; Gjendrrat e lotit nuk funksionojn\u00eb aq mir\u00eb pas nj\u00eb lloj moshe dhe m\u00eb pak\nlot, do t\u00eb thot\u00eb edhe sy m\u00eb t\u00eb that\u00eb, por edhe p\u00ebrb\u00ebrja dhe cil\u00ebsia e lot\u00ebve\nndryshon gjithashtu. Lot\u00ebt jan\u00eb t\u00eb p\u00ebrb\u00ebr\u00eb nga nj\u00eb kombinim i vajit me ujin dhe\nkur nuk ka shum\u00eb vaj p\u00ebr t\u2019u p\u00ebrzier me ujin, lot\u00ebt nuk e kryejn\u00eb funksionin e\nduhur. Pulitja i mban syt\u00eb tuaj t\u00eb lubrifikuar, por kur rri nj\u00eb koh\u00eb t\u00eb gjat\u00eb\npara kompjuterit, duke par\u00eb ekranin, nuk i pulit edhe aq shpesh syt\u00eb. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&#8211; \u00c7far\u00eb mund t\u00eb b\u00ebj kur m\u00eb thahen syt\u00eb?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#8211; Lot\u00ebt artificial\u00eb (koliri) q\u00eb shiten n\u00eb farmaci mund t\u00eb jen\u00eb shum\u00eb efikas\u00eb,\nprandaj p\u00ebrdorini para se t\u00eb mendoni p\u00ebr ila\u00e7e. Vet\u00ebm sigurohuni t\u00eb mos p\u00ebrdorni\nlot edhe kund\u00ebr skuqjes, pasi syt\u00eb tuaj mund t\u00eb b\u00ebhen t\u00eb varur prej tyre. N\u00ebse\np\u00ebrdorni k\u00ebto lloj lot\u00ebsh, por syt\u00eb tuaj b\u00ebhen gjithnj\u00eb e m\u00eb t\u00eb that\u00eb, at\u00ebhere\nne zakonisht japim p\u00ebrdorimin e nj\u00eb ila\u00e7i q\u00eb hidhet n\u00eb sy e q\u00eb quhet\ncyclosporine. Ai trajton syt\u00eb e that\u00eb, duke p\u00ebrmir\u00ebsuar cil\u00ebsin\u00eb e lot\u00ebve tuaj.\nP\u00ebr t\u00eb evituar tharjen e syve nga kompjuteri, rregullojeni nivelin e ekranit q\u00eb\nt\u00eb shihni paksa nga posht\u00eb, gj\u00eb q\u00eb eviton t\u2019i mbash syt\u00eb shum\u00eb hapur.\nGjithashtu, sigurohuni q\u00eb ajri i kondicionerit mos t\u2019ju bjer\u00eb te syt\u00eb. Vini\nedhe nj\u00eb sh\u00ebnim te kompjuteri, q\u00eb t\u2019ju kujtoj\u00eb se duhet t\u00eb pulisni syt\u00eb. Disa\nstudime kan\u00eb sugjeruar se disa acide yndyrore omega-3, si suplementet me vaj\npeshku, mund t\u00eb ndihmojn\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u00ebse mendoni se keni nevoj\u00eb p\u00ebr syze, me siguri, keni t\u00eb drejt\u00eb. Ne u kemi b\u00ebr\u00eb disa nga pyetjet m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme disa doktor\u00ebve okulist\u00eb dhe ja, p\u00ebrgjigjet e tyre&#8230; &#8211; E kam fajin un\u00eb, apo shkronjat e menuve dhe tabelave jan\u00eb b\u00ebr\u00eb m\u00eb t\u00eb vogla koh\u00ebt e fundit? &#8211; Nuk ju ndodh vet\u00ebm juve; [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":22836,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[49],"tags":[2579],"class_list":["post-22835","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-shendet","tag-miopi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22835","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=22835"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22835\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/22836"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=22835"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=22835"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=22835"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}