{"id":10531,"date":"2015-09-21T13:30:15","date_gmt":"2015-09-21T11:30:15","guid":{"rendered":"http:\/\/intervista.al\/web\/?p=10531"},"modified":"2015-09-21T12:22:30","modified_gmt":"2015-09-21T10:22:30","slug":"50-fakte-interesante-per-martesen","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/intervista.al\/web\/2015\/09\/50-fakte-interesante-per-martesen\/","title":{"rendered":"50 fakte interesante p\u00ebr martes\u00ebn"},"content":{"rendered":"<p>Jeni n\u00eb prag t\u00eb martes\u00ebs? Ende jo, por ajo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga objektivat kryesore q\u00eb keni n\u00eb jet\u00ebn tuaj? Ja 50 fakte interesante p\u00ebr martes\u00ebn q\u00eb mund t\u2019ju befasojn\u00eb&#8230;<\/p>\n<p>&#8211; Studimet e fundit t\u00eb kryera p\u00ebr martes\u00ebn tregojn\u00eb se mesatarisht, nj\u00eb \u00e7ift i martuar b\u00ebn seks 68.5 her\u00eb n\u00eb vit, gj\u00eb q\u00eb do t\u00eb thot\u00eb, pak m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb her\u00eb n\u00eb jav\u00eb.<br \/>\n&#8211; Sipas nj\u00eb ankete t\u00eb nj\u00eb siti interneti, 72% e grave t\u00eb anketuara kan\u00eb menduar ta l\u00ebn\u00eb burrin n\u00eb nj\u00eb moment t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb tyre.<br \/>\n&#8211; Sipas nj\u00eb studimi t\u00eb Universitetit t\u00eb Pensilvanis\u00eb n\u00eb vitin 2014, njer\u00ebzit q\u00eb presin deri n\u00eb mosh\u00ebn 23 vje\u00e7 p\u00ebr t\u2019u martuar (ose bashk\u00ebjetuar) kan\u00eb m\u00eb pak gjasa t\u00eb divorcohen, sesa ata q\u00eb martohen m\u00eb par\u00eb.<br \/>\n&#8211; Faza e muajit t\u00eb mjaltit, e shoq\u00ebruar nga pasioni i madh dhe ndjesia e fuqishme e joshjes p\u00ebr partnerin, zgjat vet\u00ebm nj\u00eb vit.<br \/>\n&#8211; Ndarja e lajmeve t\u00eb mira dhe festimi i tyre me partnerin \u00e7on n\u00eb nj\u00eb lidhje m\u00eb t\u00eb mir\u00eb dhe lumturi.<br \/>\n&#8211; Doni t\u00eb keni nj\u00eb martes\u00eb t\u00eb lumtur? B\u00ebjeni partnerin shokun tuaj m\u00eb t\u00eb mir\u00eb! Nj\u00eb studim i vitit 2014, tregoi se njer\u00ebzit q\u00eb krijonin nj\u00eb miq\u00ebsi t\u00eb ngusht\u00eb me partner\u00ebt e tyre, kishin nivele m\u00eb t\u00eb larta k\u00ebnaq\u00ebsie n\u00eb \u00e7ift.<br \/>\n&#8211; Nj\u00eb anket\u00eb e b\u00ebr\u00eb me 3 000 \u00e7ifte t\u00eb porsamartuara dhe t\u00eb porsadivorcuara tregoi se partner\u00ebt kishin m\u00eb shum\u00eb prirje t\u00eb divorcoheshin n\u00ebse kishin nj\u00eb diferenc\u00eb m\u00eb t\u00eb madhe moshe mes tyre.<br \/>\n&#8211; Sipas nj\u00eb ankete t\u00eb Universitetit t\u00eb Kalifornis\u00eb, m\u00eb shum\u00eb se 60% e t\u00eb martuarve than\u00eb se ndarja e pun\u00ebve t\u00eb sht\u00ebpis\u00eb luante nj\u00eb rol thelb\u00ebsor n\u00eb nj\u00eb martes\u00eb t\u00eb lumtur.<br \/>\n&#8211; Fjala \u201cmartes\u00eb\u201d vjen nga fjala latine \u201cmas\u201d, do t\u00eb thot\u00eb mashkull ose mashkullore.<br \/>\n&#8211; Dita Nd\u00ebrkomb\u00ebtare e Martes\u00ebs festohet \u00e7do vit, n\u00eb t\u00eb diel\u00ebn e dyt\u00eb t\u00eb shkurtit.<br \/>\n&#8211; N\u00eb nj\u00eb \u00e7ift t\u00eb martuarish, partner\u00ebt kalojn\u00eb mesatarisht vet\u00ebm 4 minuta n\u00eb dit\u00eb me nj\u00ebri-tjetrin, p\u00ebr shkak t\u00eb detyrimeve t\u00eb pun\u00ebs, t\u00eb f\u00ebmij\u00ebve dhe t\u00eb tjera gj\u00ebra si televizori, interneti dhe pun\u00ebt e sht\u00ebpis\u00eb.<br \/>\n&#8211; Tradita q\u00eb shoq\u00ebrueset e nuses duhet t\u00eb ken\u00eb fustane t\u00eb ngjashme me t\u00eb e ka burimin te besimi se kjo b\u00ebhej p\u00ebr t\u00eb ngat\u00ebrruar rival\u00ebt e dh\u00ebndrrit, shpirtrat e k\u00ebqinj dhe hajdut\u00ebt.<br \/>\n&#8211; Disa ekspert\u00eb thon\u00eb se fjala \u201cnuse\u201d (bride, n\u00eb anglisht) e ka burimin te fjala me prejardhje indo-evropiane \u201cbru\u201d, q\u00eb do t\u00eb thot\u00eb \u201ct\u00eb gatuash\u201d.<br \/>\n&#8211; Fjala \u201cburr\u00eb\u201d (husband, n\u00eb anglisht), e ka origjin\u00ebn te fjala \u201chusbondi\u201d e gjuh\u00ebs skandinave e shkullit t\u00eb 13-t\u00eb, q\u00eb do t\u00eb thot\u00eb \u201ci zoti i sht\u00ebpis\u00eb\u201d.<br \/>\n&#8211; Sipas nj\u00eb ankete t\u00eb zhvilluar koh\u00ebt e fundit, m\u00eb shum\u00eb se 75% e njer\u00ebzve q\u00eb martohen me dashnor\u00ebt q\u00eb kan\u00eb pasur kur ata ishin t\u00eb martuar, p\u00ebrfundojn\u00eb me divorc.<br \/>\n&#8211; Nj\u00eb studim i b\u00ebr\u00eb n\u00eb vitin 2008, zbuloi se partner\u00ebt ndjeheshin m\u00eb t\u00eb k\u00ebnaqur me nj\u00ebri-tjetrin pasi f\u00ebmij\u00ebt e rritur largoheshin nga sht\u00ebpia.<br \/>\n&#8211; \u00c7iftet e martuara kan\u00eb tendenc\u00eb t\u00eb jen\u00eb m\u00eb t\u00eb sh\u00ebndosh\u00eb. Shanset e nj\u00eb partneri q\u00eb t\u00eb b\u00ebhet obez shtohen me 37% n\u00ebse gruaja\/burri \u00ebsht\u00eb obez.<br \/>\n&#8211; Profesori i antropologjis\u00eb, Robin Foks, i Universitetit Rutgers, \u00ebsht\u00eb i mendimit se 80% e t\u00eb gjitha martesave n\u00eb histori jan\u00eb b\u00ebr\u00eb mes kush\u00ebrinjve t\u00eb dyt\u00eb.<br \/>\n&#8211; Sipas nj\u00eb ligji t\u00eb \u00e7uditsh\u00ebm n\u00eb Franc\u00eb, mund t\u00eb martohesh me nj\u00eb t\u00eb vdekur, n\u00ebse tregon me fakte se i vdekuri ka pasur q\u00ebllim t\u00eb martohet me ty kur ishte gjall\u00eb.<br \/>\n&#8211; \u00c7iftet q\u00eb nuk jetojn\u00eb bashk\u00eb para martes\u00ebs, ose fejohen para se t\u00eb bashk\u00ebjetojn\u00eb, kan\u00eb m\u00eb pak gjasa t\u00eb divorcohen n\u00eb 10-15 vjet\u00ebt e par\u00eb pas martes\u00ebs.<br \/>\n&#8211; Sipas nj\u00eb studimi t\u00eb b\u00ebr\u00eb nga sociologia suedeze, Erika Sandou, shanset e divorcit shtohen me 40% kur nj\u00ebri nga partner\u00ebt udh\u00ebton me or\u00eb t\u00eb t\u00ebra \u00e7do dit\u00eb p\u00ebr t\u00eb shkuar n\u00eb pun\u00eb.<br \/>\n&#8211; \u00c7iftet e martuara q\u00eb kan\u00eb bashk\u00eb m\u00eb shum\u00eb se 40 vjet, raportohet se jan\u00eb m\u00eb t\u00eb lumtura se t\u00eb porsamartuarit.<br \/>\n&#8211; \u00c7iftet e martuara jan\u00eb m\u00eb t\u00eb lumtura n\u00eb vitin e tret\u00eb t\u00eb martes\u00ebs.<br \/>\n&#8211; Nj\u00eb studim anglez ka dal\u00eb n\u00eb p\u00ebrfundimin se, t\u00eb jesh i martuar \u00ebsht\u00eb m\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr lumturin\u00eb, sesa t\u00eb kesh para ose sht\u00ebpi.<br \/>\n&#8211; \u00c7iftet q\u00eb e kan\u00eb kap\u00ebrcyer periudh\u00ebn e martes\u00ebs prej 7 vjet\u00ebsh, kan\u00eb m\u00eb shum\u00eb gjasa t\u00eb ken\u00eb nj\u00eb lidhje jet\u00ebgjat\u00eb.<br \/>\n&#8211; Tradita e shk\u00ebmbimit t\u00eb unazave na vjen nga Egjipti i lasht\u00eb.<br \/>\n&#8211; Sipas sondazheve, \u00e7iftet q\u00eb harxhojn\u00eb m\u00eb shum\u00eb para p\u00ebr dasm\u00ebn, kan\u00eb nj\u00eb p\u00ebrqindje m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb divorceve.<br \/>\n&#8211; N\u00eb librin \u201c7 stadet e martes\u00ebs: E qeshura, Intimiteti dhe Pasioni\u201d, nga Sari Harrar dhe Rita M. DeMaria, shkruhet se afro 60% e t\u00eb rriturve kan\u00eb pasur t\u00eb pakt\u00ebn nj\u00eb lidhje jasht\u00ebmartesore, shumica prej t\u00eb cilave ndodh n\u00eb mosh\u00ebn 25-39 vje\u00e7.<br \/>\n&#8211; \u00c7iftet me f\u00ebmij\u00eb divorcohen m\u00eb pak se ata pa f\u00ebmij\u00eb.<br \/>\n&#8211; Deri koh\u00ebrat e fundit, tradhtia martesore ishte nj\u00eb fyerje e d\u00ebnueshme me ligj n\u00eb Koren\u00eb e Jugut.<br \/>\n&#8211; Burrat e gjat\u00eb kan\u00eb m\u00eb shum\u00eb prirje t\u00eb martohen me gra m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha n\u00eb mosh\u00eb, nd\u00ebrsa t\u00eb shkurtrit, preferojn\u00eb m\u00eb t\u00eb reja. Gjithashtu, burrat m\u00eb t\u00eb shkurt\u00ebr kan\u00eb gjasa t\u00eb fitojn\u00eb m\u00eb shum\u00eb para se grat\u00eb e tyre.<br \/>\n&#8211; \u00c7iftet e martuara (t\u00eb krishtera) shkojn\u00eb dy her\u00eb m\u00eb shum\u00eb n\u00eb kish\u00eb sesa beqar\u00ebt.<br \/>\n&#8211; Efektet negative t\u00eb munges\u00ebs s\u00eb seksit jan\u00eb shum\u00eb m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha n\u00eb jet\u00ebn martesore sesa efektet pozitive t\u00eb seksit t\u00eb mir\u00eb.<br \/>\n&#8211; Ceremonia e martes\u00ebs p\u00ebrfundon me nj\u00eb puthje, sepse n\u00eb Rom\u00ebn e lasht\u00eb, nj\u00eb puthje konsiderohej nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb ligjore p\u00ebr t\u00eb lidhur nj\u00eb kontrat\u00eb dhe n\u00eb at\u00eb koh\u00eb, martesa konsiderohej si nj\u00eb kontrat\u00eb.<br \/>\n&#8211; Historikisht, martesa \u00ebsht\u00eb konsideruar si nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb p\u00ebr t\u00eb krijuar lidhje t\u00eb reja, si ato t\u00eb krushqis\u00eb, p\u00ebr t\u00eb fituar pasuri dhe p\u00ebr t\u00eb b\u00ebr\u00eb f\u00ebmij\u00eb, p\u00ebr fuqi t\u00eb reja pune.<br \/>\n&#8211; \u00c7iftet e martuara kursejn\u00eb kat\u00ebr her\u00eb m\u00eb shum\u00eb para, krahasuar me beqar\u00ebt.<br \/>\n&#8211; N\u00eb SHBA, kostoja mesatare e nj\u00eb dasme \u00ebsht\u00eb pothuajse sa edhe ajo e divorceve, 20 mij\u00eb $.<br \/>\n&#8211; T\u00eb moshuarit e martuar b\u00ebjn\u00eb nj\u00eb jet\u00eb m\u00eb t\u00eb sh\u00ebndetshme se ata q\u00eb jan\u00eb vet\u00ebm.<br \/>\n&#8211; Sipas nj\u00eb tradite ruse, dh\u00ebndrri b\u00ebn nj\u00eb vizit\u00eb n\u00eb sht\u00ebpin\u00eb e gruas s\u00eb tij t\u00eb ardhshme p\u00ebr t\u00eb k\u00ebrkuar dor\u00ebn e saj p\u00ebr martes\u00eb, i b\u00ebn dhurata dhe merr pjes\u00eb n\u00eb sfida t\u00eb ndryshme, si t\u00eb k\u00ebnduarit, apo t\u00eb k\u00ebrcyerit. Vet\u00ebm at\u00ebher\u00eb ai lejohet t\u00eb martohet me t\u00eb.<br \/>\n&#8211; N\u00eb shum\u00eb zona t\u00eb Indis\u00eb, shoq\u00ebrueset e nuses vjedhin k\u00ebpuc\u00ebt e dh\u00ebndrrit dit\u00ebn e dasm\u00ebs. M\u00eb von\u00eb, disa f\u00ebmij\u00eb mblidhen s\u00eb bashku p\u00ebr t\u00eb b\u00ebr\u00eb pazar dhe k\u00ebrkuar para n\u00eb shk\u00ebmbim t\u00eb k\u00ebpuc\u00ebve.<br \/>\n&#8211; Nuset n\u00eb Kin\u00eb supozohet t\u00eb qajn\u00eb nj\u00eb or\u00eb n\u00eb dit\u00eb, n\u00eb muajin para dit\u00ebs s\u00eb dasm\u00ebs. Edhe gra t\u00eb tjera, t\u00eb af\u00ebrmet e nuses, i bashkohen asaj gjat\u00eb k\u00ebtyre dit\u00ebve.<br \/>\n&#8211; Zakoni q\u00eb nusja duhet t\u00eb ket\u00eb di\u00e7ka t\u00eb vjet\u00ebr, di\u00e7ka t\u00eb re, di\u00e7ka t\u00eb marr\u00eb hua dhe di\u00e7ka blu n\u00eb dit\u00ebn e dasm\u00ebs vjen nga nj\u00eb poezi e vjet\u00ebr e koh\u00ebs viktoriane: \u201cDi\u00e7ka e vjet\u00ebr, di\u00e7ka e re, di\u00e7ka hua, di\u00e7ka blu&#8230; dhe nj\u00eb gjasht\u00ebpens (monedh\u00eb) argjendi n\u00eb k\u00ebpuc\u00eb\u201d.<br \/>\n&#8211; N\u00eb disa zona t\u00eb Malajzis\u00eb, t\u00eb porsamartuarit ndalohet t\u00eb lahen p\u00ebr tre dit\u00eb e tre net pas dasm\u00ebs, sepse besohet se kjo sjell fat t\u00eb keq.<br \/>\n&#8211; Sipas nj\u00eb tradite daneze, n\u00ebse dh\u00ebndrri apo nusja largohen nga nj\u00ebri-tjetri gjat\u00eb dasm\u00ebs, pjes\u00ebmarr\u00ebsit e tjer\u00eb kan\u00eb t\u00eb drejt\u00eb t\u2019i mbulojn\u00eb ata me puthje. Kjo vazhdon derisa partneri tjet\u00ebr kthehet.<br \/>\n&#8211; N\u00eb dasmat kubaneze, kushdo q\u00eb k\u00ebrcen me nusen, duhet t\u00eb v\u00ebr\u00eb para n\u00eb fustanin e saj.<br \/>\n&#8211; Rosak\u00eb prej druri gdhenden nga burrat e martuar n\u00eb Kore dhe u dhurohen t\u00eb porsamartuarve p\u00ebr t\u00eb pasur lumturi n\u00eb martes\u00eb.<br \/>\n&#8211; Sipas nj\u00eb tradite japoneze dasme, e quajtur San-san-kudo, k\u00ebrkohet q\u00eb nusja, dh\u00ebndrri dhe prind\u00ebrit e tyre t\u00eb pin\u00eb me radh\u00eb nga tre gota, me q\u00ebllim forcimin e lidhjeve mes t\u00eb porsamartuarve.<br \/>\n&#8211; Sipas nj\u00eb tradite dasme havaiane, \u00e7iftet mbajn\u00eb vargje me lule rrotull qaf\u00ebs, gj\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb shenj\u00eb e dashuris\u00eb s\u00eb tyre. P\u00ebrdredhja e bishtave pasqyron bashkimin e dy familjeve.<br \/>\n&#8211; T\u00eb porsamartuarit n\u00eb Gjermani shfaqin af\u00ebrsin\u00eb e tyre duke sharruar nj\u00eb trung druri s\u00eb bashku. <\/p>\n<p>T\u00eb reja<br \/>\nCili \u00ebsht\u00eb afrodiziaku m\u00eb i mr\u00eb p\u00ebr nj\u00eb grua?<br \/>\nS\u00eb fundmi, \u00ebsht\u00eb zbuluar se afrodiziaku q\u00eb rrit n\u00eb maksimum d\u00ebshir\u00ebn e nj\u00eb gruaje p\u00ebr seks \u00ebsht\u00eb gj\u00ebja m\u00eb e thjesht\u00eb dhe e zakonshme q\u00eb b\u00ebjm\u00eb \u00e7do dit\u00eb&#8230; Cili \u00ebsht\u00eb ai? sipas nj\u00eb studimi shkencor amerikan Gjumi i mir\u00eb dhe i mjaftuesh\u00ebm \u00ebsht\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr t\u00eb pasur nj\u00eb d\u00ebshir\u00eb t\u00eb sh\u00ebndetshme te nj\u00eb grua.<br \/>\nDisa studiues, me nj\u00eb krye doktorin Dejvid Kalbah, e Universitetit t\u00eb Mi\u00e7iganit, mor\u00ebn n\u00eb studim 171 gra gjat\u00eb dy jav\u00ebve. Ata vun\u00eb re se ato q\u00eb flinin m\u00eb mir\u00eb dhe m\u00eb shum\u00eb or\u00eb gjat\u00eb nj\u00eb nate, kishin nj\u00eb d\u00ebshir\u00eb m\u00eb t\u00eb madhe seksuale dit\u00ebn tjet\u00ebr.<br \/>\n\u00c7do or\u00eb gjumi e fjetur m\u00eb shum\u00eb dukej se rriste mesatarisht me 14% mund\u00ebsin\u00eb e marr\u00ebdh\u00ebnieve seksuale me partnerin e tyre n\u00eb 24 or\u00ebt e ardhshme. Gjithashtu, sipas studiuesve, gjumi kishte lidhje me nj\u00eb stimulim m\u00eb t\u00eb mir\u00eb t\u00eb organeve gjenitale, sepse grat\u00eb q\u00eb flinin mir\u00eb kishin m\u00eb pak probleme eksitimi seksual, n\u00eb krahasim me grat\u00eb q\u00eb flinin m\u00eb pak. Ndikimi pozitiv i gjumit n\u00eb seks nuk kishte lidhje me mosh\u00ebn e gruas, gjendjen e saj emocionale, momentin e ciklit, apo faktin n\u00ebse ndjehej e lodhur apo jo.<br \/>\n\u201cNdikimi i gjumit n\u00eb d\u00ebshir\u00ebn seksuale dhe eksitimin ka t\u00ebrhequr pak v\u00ebmendjen e shkenc\u00ebtar\u00ebve, por zbulimet e reja tregojn\u00eb se gjumi i pamjaftuesh\u00ebm mund t\u00eb pak\u00ebsoj\u00eb si d\u00ebshir\u00ebn seksuale, ashtu edhe eksitimin e nj\u00eb gruaje\u201d, deklaroi Dejvid Kalbah.<br \/>\n\u201cMegjithat\u00eb, nj\u00eb grua nuk duhet t\u00eb pres\u00eb q\u00eb gjumi i mjaftuesh\u00ebm t\u00eb zgjidh\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb magjike gjith\u00eb problemet e saj seksuale. K\u00ebto probleme shpesh kan\u00eb shkaqe t\u00eb shum\u00ebfishta, q\u00eb kan\u00eb lidhje me gjendjen psikologjike, cil\u00ebsin\u00eb e lidhjes, gatishm\u00ebrin\u00eb e partnerit dhe, si\u00e7 m\u00ebsuam tani, cil\u00ebsin\u00eb e gjumit\u201d, shtoi shkenc\u00ebtari amerikan. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jeni n\u00eb prag t\u00eb martes\u00ebs? Ende jo, por ajo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga objektivat kryesore q\u00eb keni n\u00eb jet\u00ebn tuaj? Ja 50 fakte interesante p\u00ebr martes\u00ebn q\u00eb mund t\u2019ju befasojn\u00eb&#8230; &#8211; Studimet e fundit t\u00eb kryera p\u00ebr martes\u00ebn tregojn\u00eb se mesatarisht, nj\u00eb \u00e7ift i martuar b\u00ebn seks 68.5 her\u00eb n\u00eb vit, gj\u00eb q\u00eb do t\u00eb thot\u00eb, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[86],"tags":[],"class_list":["post-10531","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-psikologu"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10531","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10531"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10531\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10531"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10531"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/intervista.al\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10531"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}